Ανάμεσα στις πολλές ευλογημένες και συγκινητικές στιγμές που σημάδεψαν την πρόσφατη προσκυνηματική επίσκεψη του αγαπημένου μας Γέροντα και Καθηγουμένου, του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Αντανίας κ. Παρθενίου, στο Άγιον Όρος του Άθωνα, ένα ιδιαίτερο γεγονός στην Ιερά Κουτλουμουσιανή Σκήτη του Αγίου Μεγαλομάρτυρος και Ιαματικού Παντελεήμονος στις Καρυές φάνηκε να ενώνει δύο μακρινά σημεία της εκκλησιαστικής ιστορίας.
Κατά τη διάρκεια της ολονύκτιας πανηγυρικής Αγρυπνίας, της οποίας προεξήρχε ο Γέροντάς μας ύστερα από την εγκάρδια πρόσκληση του Δικαίου της Σκήτης, του οσιολογιωτάτου ιεροδιακόνου π. Χρυσοστόμου, ο οικοδεσπότης τού επεφύλαξε μία σπάνια και βαθύτατα συμβολική τιμή: του παρέδωσε για να φέρει κατά τη διάρκεια της ιεράς ακολουθίας μία από τις παλαιές αρχιερατικές ράβδους, οι οποίες φυλάσσονται με ιδιαίτερη φροντίδα στο αγιορείτικο αυτό προσκύνημα.
Δεν πρόκειται απλώς για ένα παλαιό λειτουργικό αντικείμενο, αλλά για ένα ιερό κειμήλιο που συνδέει άμεσα την ιστορία της αγιορείτικης αυτής Σκήτης με την εκκλησιαστική ιστορία του τόπου μας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη διασωζόμενη καταγραφή στο παλαιό βιβλίο απογραφής της Σκήτης, το έτος 1846 ο μακαριστός Μητροπολίτης Σκοπίων Γαβριήλ άφησε στο ιερό αυτό προσκύνημα σημαντική δωρεά ύψους πέντε χιλιάδων γροσίων, καθώς και μία αργυρή, επιχρυσωμένη αρχιερατική πατερίτσα – ράβδο. Στο παλαιό χειρόγραφο μνημονεύονται ρητώς οι λέξεις «Γαβριήλ ἀρχιερεύς» και η δωρηθείσα «πατερίτζα», ενώ το όνομα του Αρχιερέως είναι χαραγμένο και επάνω στην ίδια τη ράβδο.
Έτσι, το αντικείμενο αυτό, το οποίο επί σχεδόν δύο αιώνες φυλάσσεται ευλαβικά στη Σκήτη του Αγίου Παντελεήμονος, δεν αποτελεί απλώς ένα πολύτιμο ιστορικό τεκμήριο. Είναι ένας σιωπηλός μάρτυρας των αιωνόβιων πνευματικών δεσμών ανάμεσα στο Άγιον Όρος και τον ορθόδοξο λαό του τόπου μας· μαρτυρία μιας εποχής κατά την οποία οι αποστάσεις ήταν μεγάλες και οι δρόμοι δύσβατοι, όμως το εκκλησιαστικό φρόνημα και η αφοσίωση προς το Περιβόλι της Παναγίας υπερέβαιναν κάθε επίγειο εμπόδιο.
Γι’ αυτό ακριβώς η χειρονομία του Δικαίου π. Χρυσοστόμου αποκτά ακόμη βαθύτερο νόημα.
Τη νύχτα εκείνη, κατά την οποία ο Επίσκοπος Παρθένιος προεξήρχε για πρώτη φορά ως Αρχιερέας σε αγιορείτικη ακολουθία, βρέθηκε στα χέρια του η ράβδος που, σχεδόν εκατόν ογδόντα χρόνια πριν, ένας Αρχιερέας των Σκοπίων είχε αφήσει ως προσφορά στο αγιορείτικο αυτό ιερό προσκύνημα.
Σαν η θεία Πρόνοια, για μία στιγμή, να έφερε κοντά εποχές τόσο μακρινές μεταξύ τους.
Ένας Αρχιερέας των Σκοπίων του 19ου αιώνα προσφέρει τη ράβδο του στον Άγιο Παντελεήμονα και, γενεές αργότερα, στην ίδια Σκήτη, η ράβδος αυτή γίνεται και πάλι μέρος της ζωντανής λατρείας, φερόμενη από τον Γέροντά μας σε μία ιδιαίτερα χαριτόβρυτη νύχτα προσευχής.
Για εμάς, η στιγμή αυτή υπήρξε ακόμη μία ζωντανή υπενθύμιση ότι το Άγιον Όρος ουδέποτε υπήρξε μακρινό από την πνευματική ζωή του λαού μας. Οι δεσμοί του με τον τόπο μας δεν δημιουργήθηκαν σήμερα ούτε αποτελούν καρπό μόνο των σύγχρονων εκκλησιαστικών σχέσεων. Είναι χαραγμένοι στα παλαιά χειρόγραφα, στις κτητορικές καταγραφές, στις προσφορές που κατατέθηκαν ενώπιον των αγιορείτικων Θυσιαστηρίων, στην προσευχητική μνήμη των μοναχών και, όπως στην προκειμένη περίπτωση, ακόμη και σε μία παλαιά αρχιερατική ράβδο που διέσχισε τις γενεές.
Ιδιαίτερα συγκινητικό είναι επίσης το γεγονός ότι αυτή η μαρτυρία του παρελθόντος βγήκε από το σκευοφυλάκιο όχι απλώς για να επιδειχθεί ως μουσειακό αντικείμενο, αλλά για να υπηρετήσει και πάλι τη λατρεία.
Διότι στην Εκκλησία η αληθινή Παράδοση δεν είναι ποτέ ένα νεκρό παρελθόν. Είναι ζωντανή μνήμη, ευχαριστία και αδιάκοπη μετάδοση της ευλογίας από τη μία γενεά στην άλλη.
Με ευγνωμοσύνη προς τον Δικαίο π. Χρυσόστομο για αυτή την εξαιρετική τιμή και για την αγάπη με την οποία υποδέχθηκε τον Γέροντά μας και την αδελφότητα του Μπίγκορσκι, καταγράφουμε και αυτή τη μικρή, αλλά πολύτιμη λεπτομέρεια από την αγιορείτικη προσκυνηματική μας πορεία – ως ακόμη μία μαρτυρία ότι μερικές φορές ένα παλαιό αντικείμενο μπορεί να μιλήσει δυνατότερα από πολλά λόγια.
Η αρχιερατική ράβδος του Μητροπολίτου Σκοπίων Γαβριήλ, η οποία φυλάσσεται στη Σκήτη του Αγίου Παντελεήμονος από τον 19ο αιώνα, εκείνη την ευλογημένη νύχτα στάθηκε και πάλι ενώπιον της Αγίας Τραπέζης του Κυρίου, στα χέρια του αγαπημένου μας Γέροντα.
Και το παρελθόν και το παρόν, για μία στιγμή, διέσχισαν το πέπλο του χρόνου και συναντήθηκαν στην ίδια προσευχή και στην ίδια ευχαριστία.
